Logo
Doradztwo prawne dla biznesu
tel.: 600 700 827
kancelaria@twojeprawo.pl
 

Kontrola w firmie nie może trwać zbyt długo.


Kontrola w firmie z limitem czasu


Ustawa Prawo Przedsiębiorców, obowiązująca od 2018 roku, przewiduje ograniczenia kontroli, jakim mogą być poddawani przedsiębiorcy w ciągu roku kalendarzowego. Limit dni kontroli jest różny dla różnych kategorii przedsiębiorców, i tak wynosi on odpowiednio dla :

  • mikroprzedsiębiorców – 12 dni roboczych;
  • małych przedsiębiorców – 18 dni roboczych;
  • średnich przedsiębiorców – 24 dni roboczych;
  • pozostałych przedsiębiorców – 48 dni roboczych
Ustawa przy tym, wprowadza katalog szczegółowych wyjątków, czyli sytuacji, w których limity powyższe nie obowiązują, a dzieje się tak kiedy:

ratyfikowane umowy międzynarodowe albo bezpośrednio stosowane przepisy prawa Unii Europejskiej stanowią inaczej;

przeprowadzenie kontroli jest niezbędne dla przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania popełnieniu przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego lub zabezpieczenia dowodów jego
popełnienia;przeprowadzenie kontroli jest uzasadnione bezpośrednim zagrożeniem życia, zdrowia lub środowiska;
  • kontrola jest prowadzona w toku postępowania prowadzonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów;
  • kontrola jest prowadzona na podstawie art. 23b lub art. 23r ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne;
  • kontrola dotyczy zasadności dokonania zwrotu podatku od towarów i usług przed dokonaniem tego zwrotu;
  • przeprowadzenie kontroli jest realizacją obowiązków wynikających z przepisów prawa Unii Europejskiej o ochronie konkurencji lub przepisów prawa Unii Europejskiej w zakresie ochrony interesów finansowych Unii Europejskiej;
  • kontrola dotyczy podmiotów, którym na mocy odrębnych przepisów właściwy organ wydał decyzję o uznaniu prawidłowości wyboru i stosowania metody ustalania ceny transakcyjnej między podmiotami powiązanymi – w zakresie związanym z wykonaniem tej decyzji;
  • kontrola dotyczy zasadności dokonania zwrotu podatku od towarów i usług na podstawie przepisów o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków związanych z budownictwem mieszkaniowym;
  • kontrola dotyczy zasadności dokonania zwrotu podatku od towarów i usług na podstawie przepisów o zwrocie osobom fizycznym niektórych wydatków poniesionych w związku z budową pierwszego własnego mieszkania;
  • kontrola jest kontrolą amerykańskich rachunków raportowanych uregulowaną w ustawie z dnia 9 października 2015 r. o wykonywaniu Umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Stanów Zjednoczonych Ameryki w sprawie poprawy wypełniania międzynarodowych obowiązków podatkowych oraz wdrożenia ustawodawstwa FATCA.
w tych sprawach, co warto podkreślić, kontrola w firmie może trwać więcej niż wskazane na początku limity dni.


Jak liczyć dni kontroli?

Istotnym zagadnieniem jest czy kontrola obejmuje tylko te dni, kiedy kontrolerzy są w firmie, czy także dni, trwania kontroli, prowadzonej bez obecności kontrolerów w firmie.

Trzeba tutaj wyjaśnić, że początkiem każdej kontroli jest okazanie przez kontrolera upoważnienia do jej przeprowadzenia, a końcem sporządzenie protokołu kontroli i jego doręczenie kontrolowanemu przedsiębiorcy.

Wobec powyższego, kontrola trwa, pomimo tego, że po przeprowadzeniu pierwszych czynności w siedzibie firmy, kontrolerzy prowadzą kolejne czynności przez kolejne dni bez obecności w kontrolowanej firmie.

Dlatego pytanie o to jak liczyć dni kontroli staje się tak bardzo ważne. Gdyby limity dotyczyły tylko dni obecności kontrolerów w firmie, kontrole mogłyby de facto trwać na okrągło. Za takim liczeniem, oczywiście optują urzędy uprawnione do prowadzenia kontroli w firmach, ale innego zdania na ten temat są przedsiębiorcy, i co najważniejsze, także sądy.

W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 lutego 2020 r. sygn. akt I FSK 2243/19 wskazano, że nie ma znaczenia czy urzędnik kontrolujący przedsiębiorcę faktycznie przebywa w siedzibie firmy czy prowadzi czynności sprawdzające w urzędzie. Zdaniem NSA limit czasu na kontrolowanie mikroprzedsiębiorcy to 12 (w przypadku mikropredsiębiorców) kolejno następujących po sobie dni roboczych. Sąd podkreślił, że organy kontrolne nie miają racji uważając, że liczą się tylko te dni, w których kontrolerzy przebywają w siedzibie firmy.